Truy cập nội dung luôn
SỞ NỘI VỤ

TỈNH QUẢNG NGÃI

Lễ hội điện Trường Bà, nét độc đáo trong đời sống tín ngưỡng vùng đất quế

18/05/2022

Từ ngày 15-16/5/2022, UBND huyện Trà Bồng long trọng tổ chức Lễ hội Điện Trường Bà. Đây là lễ hội tín ngưỡng, văn hóa đã được Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia vào năm 2017. Việc tổ chức Lễ hội năm 2022, đánh dấu cuộc sống đã trở về trạng thái bình thường mới kể từ khi dịch Covid-19 tác động và ảnh hưởng đến nước ta, sự kiện thu hút rất đông người dân, du khách trong và ngoài tỉnh đến với vùng đất quế Trà Bồng để tìm về với cội nguồn, thể hiện tinh thần yêu nước, đoàn kết giữa các dân tộc Kinh, Chăm, Hoa và Cor. Đây cũng là dịp huyện Trà Bồng quảng bá các sản phẩm truyền thống, khai thác thế mạnh về du lịch của địa phương.

Đại biểu dự lễ thực hiện nghi thức phóng sinh

Điện Trường Bà tọa lạc tại thị trấn Trà Xuân, huyện Trà Bồng, tỉnh Quảng Ngãi; đây là cơ sở tín ngưỡng thờ Thánh mẫu Thiên Y-A-Na còn gọi là Bà Chúa Ngọc, đây là vị nữ thần trong văn hóa, tín ngưỡng của các dân tộc Kinh, Chăm. Tương truyền Thánh mẫu Thiên Y-A-Na có nhiều công lao giúp người dân trong vùng khai hoang, mở đất và hướng dẫn việc trồng trọt, chăn nuôi, nhờ đó cuộc sống của người dân ngày càng bình an, no đủ. Để tỏ lòng ghi nhớ công đức của Thánh mẫu, nhân dân đã lập điện Trường Bà để làm nơi thờ phụng. Vùng đất quế Trà Bồng vốn là nơi sinh sống, giao thương của các dân tộc Cor, Hoa, Chăm và Kinh, đây cũng là nơi hành hương của đồng bào các dân tộc, du khách thập phương vào các dịp lễ hội điện Trường Bà. Ngoài thờ Thánh mẫu Thiên Y-A-Na, điện Trường Bà có ban thờ  Bùi Tá Hán và Mai Đình Dõng, là hai vị "nhân thần" có nhiều công lao khai phá, cai quản vùng đất này trong thời kỳ phong kiến. Đây là nét độc đáo của điện Trường Bà so với các cơ sở tín ngưỡng thờ Thiên Y-A-Na tại nước ta. Vào năm 2014, điện Trường Bà đã vinh dự được xếp hạng Di tích cấp Quốc gia.

Biểu diễn cồng chiêng của người Cor tại Lễ hội

Lễ hội điện Trường Bà được tổ chức định kỳ mỗi năm hai lần còn gọi là Xuân Thu nhị lệ. Lệ Xuân từ ngày 15 - 16 tháng 4 âm lịch, lệ Thu từ ngày 15 - 16 tháng 9 âm lịch. Phần lễ được tổ chức trang nghiêm, linh thiêng gồm các nghi thức như: lễ rước sắc, lễ mộc dục, tế lễ chính điện, tế lễ ngoại đàn, học trò lễ, lễ dâng hương... Phần hội tổ chức nhiều hoạt động văn hóa mang tính giáo dục, cố kết cộng đồng như: phóng sinh, múa cồng chiêng, múa lân sư rồng, thả hoa đăng.

Lễ hội Điện Trường không chỉ đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của người dân trong và ngoài tỉnh mà còn thể hiện tinh thần đoàn kết, gắn bó keo sơn giữa các dân tộc Cor, Chăm, Hoa, Kinh trên vùng đất quế Trà Bồng./.